Grote woningrenovatieprojecten zorgen vaak voor onzekerheid en stress bij de bewoners van sociale huurwoningen. Bewoners begrijpen – soms door een taalbarrière – niet goed waar ze aan toe zijn en vinden het moeilijk om keuzes te maken. De inzet van interactieve virtual reality (VR) brengt hier verandering in.
Virtual reality
De TU Delft doet al langer onderzoek naar de invloed van VR op het keuzegedrag van mensen. Nu wordt deze techniek door een consortium onderzocht in het kader van renovatieprojecten. Met de VR-bril op zien bewoners hun eigen woning met de juiste plaatsing van deuren en ramen, vloerbekleding en lichtinval. Terwijl ze ‘rondlopen’ zien ze de impact van de verbouwing en waarom ze bepaalde voorbereidingen moeten treffen. Ook zien ze het eindresultaat van de keuken, badkamer of verduurzamingsoptie en kunnen ze ter plekke de keuze aanpassen.
![](/wp-content/uploads/Afbeelding-1-vr-1024x266.png)
Afbeelding 1 en 2 – [Links] Voordat de renovatie kan starten, moeten meubels worden verplaatst en afgedekt, de koelkast worden verplaatst en wordt de vloer afgeplakt met stucloper om de vloer te beschermen. In de VR worden mensen hier op voorbereid. [Rechts] Promovendus Chris Benning begeleid een van de bewoners in de VR. De bewoner gaat helemaal op in de VR ervaring.
Pilot
Uit een pilot met Mateboer Bouw BV in Swifterbant in 2019/2020 bleek dat de inzet van VR ervoor zorgt dat bewoners beter voorbereid zijn, en betere keuzes maken. Ook bleken meer bewoners te kiezen voor optionele verduurzamingsmaatregelen, de pilot liet een stijging zien van 15 naar 50%. Een ander belangrijk resultaat was een sterke afname van spijt of teleurstelling met betrekking tot gemaakte keuzes. De pilot kon bovendien rekenen op enthousiasme: bewoners waren nieuwsgierig en wilden de nieuwe techniek graag proberen.
![](/wp-content/uploads/Afbeelding2-vr-1024x288.png)
Afbeelding 3 en 4 – In de VR kunnen mensen zien hoe de keuken eruit komt te zien wanneer ze bepaalde keuzes maken. Hierdoor worden ze beter ondersteund in hun keuzes.
Meer onderzoek
In opvolging van de succesvolle pilot wordt nu in een consortium nader onderzoek gedaan naar de inzet van VR bij de communicatie rondom renovatieprojecten. Onlangs is in Tilburg een project met 144 appartementen van de KnaapenGroep gestart. In dit project worden bewoners ondersteund in hun keuzes ten aanzien van de badkamer, toilet en gevelindeling met behulp van de VR-modulen. Daarnaast worden bewoners door middel van de VR geïnformeerd over de overlast die zij kunnen verwachten tijdens de renovatie.
![](/wp-content/uploads/afbeelding-3-vr.png)
Afbeelding 5 en 6 – In de VR ervaren mensen hoeveel werk er moet worden verzet voordat de nieuwe keuken is gerealiseerd. Hierdoor krijgen ze een beter beeld van de overlast die ze kunnen verwachten tijdens de verbouwing.
Consortium
De faculteit Bouwkunde van de TU Delft, Noorderberg & partners en de bouw- en onderhoudsbedrijven Mateboer Bouw BV, KnaapenGroep en Zaanderwijk Groep werken samen in het project VR-renovate. Dit project heeft als doel het communicatieproces bij renovatieprojecten met huurders van sociale huurwoningen te verbeteren door de toepassing van interactieve virtual reality.
![](/wp-content/uploads/Ondertekening-overeenkomst-VRbril-1024x541.jpg)
Afbeelding 5: Bij de ondertekening van de overeenkomst waren aanwezig (van links naar rechts) Fred Braaksma (Zaanderwijk Groep), Roel Mateboer (Mateboer Bouw BV), Dick van Gameren (Faculteit Bouwkunde), Jelle Koolwijk (Faculteit Bouwkunde), Bart Knaapen (KnaapenGroep), Chris Benning (Faculteit Bouwkunde), Clarine van Oel (Faculteit Bouwkunde) en Arno Freeke (VR-Lab TU Delft).
Op 25 november 2020 hebben de partners en de decaan van de Faculteit Bouwkunde Dick van Gameren de consortiumovereenkomst getekend voor het project dat mogelijk is gemaakt door een subsidie die is toegekend door de Nederlandse Organisatie voor Wetenschappelijk Onderzoek (NWO). De subsidie werd gegund aan Dr. Clarine van Oel van de afdeling Management in the Built Environment (MBE) van de Faculteit Bouwkunde in het kader van het programma Transities en Gedrag. Bij het project zijn verder hoofd van de Computer Graphics en Visualisation groep bij de Faculteit Elektrotechniek, Wiskunde en Informatica professor Elmar Eisemann, hoofd VR-lab Arno Freeke, promovendus Chris Benning (MBE) en onderzoeker Jelle Koolwijk (MBE)betrokken.
Meer informatie
Voor meer informatie over het onderzoek kunt u contact opnemen met Clarine van Oel van de TU Delft [hyperlink: c.j.vanoel@tudelft.nl]. Interesse in VR voor een renovatieproject? Neem dan contact op met Dirk Zuiderveld van Noorderberg & partners [hyperlink: dirk.zuiderveld@noorderberg.nl]. Voor meer informatie over de projecten www.vr-renovate.tudelft.nl.